http://www.bipinjoshi.orgBipin Joshi.com - Thus said a YogiCopyright (C) bipinjoshi.com. All rights reserved.BinaryIntellect RSS Generatorhttp://www.bipinjoshi.org/articles/d215c09e-e691-4ba5-9342-5af7c7de09e6.aspxभगवान विष्णू दुष्टांच्या निर्मुलनासाठी वारंवार अवतार घेतो हे तर सर्वश्रुतच आहे. श्रीशंकर मात्र वेगळ्या स्वरूपात आपले कार्य अखंडपणे चालू ठेवतो. श्रीशंकराचे हे रूप म्हणजे गुरू. अनादी कालापासून शंकराला सर्वांनीच गुरू रूपात स्विकारलेले आहे. विशेषतः योगशास्त्रात शंकराला आदिगुरू म्हणून अत्यंत भक्तिभावाने पुजले जाते. महाराष्ट्रात वेदतुल्य मानल्या गेलेल्या गुरूचरित्रातही शंकराचा उल्लेख 'पूर्वपीठ शंकरू' असाच आहे. शंकराकडून विष्णुला आणि विष्णुकडून ब्रह्माला असे ज्ञानाचे संक्रमण झाले असे त्यात सांगितले आहे. नाथसंप्रदायाचे लोकप्रिय ग्रंथ नवनाथ भक्तिसार आणि नाथलिलामृतही शंकराकडून ही योगविद्या पंथाला कशी प्राप्त झाली त्याचे वर्णन करतात. योगशास्त्राची अशी मान्यता आहे की योगशास्त्र हे सर्वप्रथम श्रीशंकराने पार्वतीला सांगितले. म्हणजेच पार्वती शंकराची प्रथम शिष्या. तेथून मग गुरू-शिष्य परंपरेने ते आज आपल्यापर्यंत उपलब्ध झाले.25 Jul 2010 12:00:00 GMThttp://www.bipinjoshi.org/articles/80f95f35-f6de-4040-9b15-d6bfd09f6fc8.aspxशिवलिंग पूजनाकडे वळण्याआगोदर प्रथम शिवलिंग कसे असावे ते माहित असणे महत्वाचे आहे. बाजारात अनेक प्रकारची शिवलिंगे उपलब्ध असतात. साधारणतः संगमरवर, पितळ, पंचधातू, स्फटिक, पारद, काच यांचे बनलेले शिवलिंग वापरतात. जर आर्थिकदृष्य़ा शक्य असेल तर पारद वा स्फटिक शिवलिंग जरूर खरेदी करावे. पारद आणि स्फटिक शिवलिंग आर्थिक भरभराटीसाठी आणि सुखसमृद्धीसाठी चांगली मानली जातात. त्यातही पारद शिवलिंग जास्त लोकप्रिय आहे. पारद शिवलिंग लोकप्रिय असण्याचे अजुन एक कारण म्हणजे पारा हा शंकराचे वीर्य असल्याचे मानले जाते. त्यामागील कथा थोडक्यात अशी...21 Jul 2010 12:00:00 GMThttp://www.bipinjoshi.org/articles/38bec6db-1e17-4d3b-b061-5cf8ee47dbf9.aspxसाधारणतः साधक आपल्या उपास्य दैवताच्या पुजाअर्चनेसाठी मुर्ती अथवा तसबीर वापरतात. श्रीशंकराची उपासना मात्र सगुण आणि निर्ग़ुण अशा दोन्ही रुपात केली जाते. शिवशंकराची मुर्ती वा तसबीर शिवोपासनेत सगुण प्रतीक म्हणून वापरली जात असली तरी खर्‍या अर्थाने शिवलिंग हेच शंकराचे प्रतीक मानले जाते. बहुतेक सर्व शिव मंदिरांमधे शिवलिंगाच्या निर्ग़ुण प्रतीकाच्या माध्यमातूनच शंकराची पूजा केली जाते. शंकराची बारा ज्योतिर्लिंगे प्रसिद्धच आहेत. शिवलिंगाचा अर्थ काय, त्याचा उगम कसा झाला, त्याचे पूजन कसे करावे या विषयी शिवपुराणामधे सविस्तर वर्णन आढळते. त्या आधारानेच आपणही या गोष्टी जाणून घेणार आहोत...19 Jul 2010 12:00:00 GMThttp://www.bipinjoshi.org/articles/b1a4a5aa-f1b0-4cae-b255-8252b1e788f8.aspxभारतवर्षामधे अनादी काळापासून शिवोपासना आणि शिवयोग प्रचलित आहेत. सिंधु संस्कृती संबंधीच्या उत्खनन आणि संशोधनानंतर अनेक तज्ञांनी हे मान्य केले आहे की प्राचीन भारतात शैव संस्कृतीचा अत्यंत प्रभाव होता. मोहंजोदाडो, हरप्पा येथील उत्खननात पशुपतीनाथाची आकृती असलेली नाणी सापडली आहेत. शिव पार्वतीला योगसाधना शिकवत आहे अशा आशयाच्या आकृत्याही सापडल्या आहेत. तज्ञांच्या मते हरप्पा हे नावच मुळात शंकराचे आहे. ते हर + अप्पा असे बनले आहे. हर म्हणजे शंकर आणि अप्पा म्हणजे द्रविडीभाषेत वडिल. अर्थातच हरप्पा म्हणजे शंकराला आदरपूर्वक परमपिता मानलेले आहे.12 Jul 2010 12:00:00 GMThttp://www.bipinjoshi.org/articles/e877039f-3226-49b6-968d-1d9eb3fa1bfc.aspxमी जेव्हा सॉफ्टवेअर कंसल्टंट होतो तेव्हा माझे मित्र, सहकारी आणि माझ्याकडे प्रोग्रॅमिंग शिकण्यासाठी येणारे विद्यार्थी मला माझ्या सॉफ्टवेअर डेव्हलपमेंट स्किल्सचे रहस्य विचारत. मी त्यांना सांगे की यात रहस्य वैगरे काही असेलच तर ते हे की मी आध्यात्मिक वृत्तीचा माणूस आहे. माझ्या उत्तराने ते गोंधळून जात. मग मी सांगत असे की तुम्ही सॉफ्टवेअर डेव्हलपमेंटकडे व्यक्क्तिगत दृष्टीने बघता. माझं काम, माझा प्रोग्रॅम, माझ्या प्रोजेक्ट डेडलाईन्स असे करत रहाता. योग्याला व्यक्तिगत दृष्टीबरोबरच 'परमेश्वराच्या दृष्टीने' जगाकडे पहाता येते. जेव्हा या दृष्टीने तुम्ही जगाकडे पहाता तेव्हा तुम्हाला टिम वर्क म्हणजे काय ते खर्‍या अर्थाने कळून येईल.05 Jul 2010 12:00:00 GMThttp://www.bipinjoshi.org/articles/56e83a3b-745f-4a13-ab6e-d691df27785b.aspxI have been initiated into Bhakti Marga by a Swamiji who belongs to a well-known Sanyasa order. I have deep respect for him and genuinely try to follow his teachings and advice. At times, however, I doubt whether he himself is a Self-realized person or not. He is always held in high esteem by his close disciples. Especially when I stay in his ashram at times I see him talking and behaving just like an ordinary person. I know it is not proper to think about your own Guru this way but more than doubt it is curiosity. So my question is - is it possible that a Self-realized person engages in mundane activities? How does he maintains his spiritual level? 05 Jul 2010 12:00:00 GMThttp://www.bipinjoshi.org/articles/be9a86fb-fefc-4fcd-ba56-a68180bf732a.aspxएकदा एक साधक एका सदगुरूंकडे गेला. गुरूजींनी आपल्याला शिष्य म्हणून स्विकारावे म्हणून स्वतःच आपली वारेमाप स्तुती करू लागला. आपणच पात्र शिष्य कसे आहोत, अध्यात्माविषयी आपल्याला किती प्रचंड ओढ आहे, आपले वाचन आणि पुस्तकी पांडित्य कसे तगडे आहे, गुरूंकडून दीक्षा घेण्याची योग्य वेळ कशी आली आहे. अशा एक ना अनेक गोष्टी फुगवून फुगवून तो सांगू लागला.30 Jun 2010 12:00:00 GMThttp://www.bipinjoshi.org/articles/812d2039-b9ab-4d3e-aa54-93006a5f7db8.aspxI am learning and practicing Kriya Yoga techniques for about an year now. I keep reading about Khechari Mudra on several websites, forums and books. I tried to lengthen my tongue using few techniques but in vain. I simply can't do it. Is it that without Khechari one cannot attain Samadhi? Is it a must for making spiritual progress? I am feeling nervous because of this. Kindly clear my doubts. Thank you in advance. 28 Jun 2010 12:00:00 GMThttp://www.bipinjoshi.org/articles/4554bda0-a6e3-45b4-9d79-db05128aae05.aspxI have been doing Iyengar yoga on and off, and have been reading philosophical for many years.  I have consulted a few people on what is an appropriate Upasya Daivat and Mantra for me, and received varying answers. How to decide on the Upasya Daivat and Mantra?  Please advise me on it.21 Jun 2010 12:00:00 GMThttp://www.bipinjoshi.org/articles/9666f027-b3c4-4478-adfb-4e199d01d752.aspxAll types of Yoga or spiritual practices in general aim at liberation or mukti. Liberation is said to be of five types viz. salokya mukti, samipya mukti, sarupaya mukti, sayujya mukti and kaivalya mukti.15 Jun 2010 12:00:00 GMT